حواشی بازی زولا در ایران

حواشی بازی زولا در ایران؛ آیا پای پول کثیف در میان است؟

توسط دنیای بازی در ۲۶ شهریور ۱۳۹۸ , ۱۲:۵۷

یکی دو سالی می‌شود که بازی زولا به عنوان یک بازی تیراندازی آنلاین در ایران به صورت رسمی و با تبلیغات گسترده در حال فعالیت است. اما به تازگی با آغاز تبلیغات محیطی این بازی، توجهات بیشتری به این بازی جلب شده که البته با حاشیه‌هایی نیز همراه بود. شاید تیم زولا در ایران فکر نمی‌کرد با اجرای یک کمپین تبلیغاتی گسترده در محیط‌های عمومی، نگاه‌ها را به سوی خود از زاویه‌ای جدید جذب کند.

حواشی بازی زولا در ایران در حال ورود به مرحله‌ی جدیدی است. مثلا به تازگی گزارشی در برخی از خبرگزاری‌ها همچون نسیم آنلاین، تسنیم، فرهیختگان، اقتصاد آنلاین و چند رسانه دیگر با تیترهای زیر منتشر شده است:

بعد از سریال‌های ترکیه‌ای پای بازی‌های این کشور هم به ایران باز شد، یک تجارت پرسود اقتصادی فرهنگی
بازی زولا با بازار ۲۰ میلیونی

 

 

بازی سازمان «میت» ترکیه در تبلیغات مترو چه می‌کند؟

اگر این مطالب را بخوانید متوجه می‌شوید که توجه دستگاه‌هایی که روی حوزه فرهنگی وسواس دارند بابت تبلیغات گسترده بازی زولا برانگیخته شده و اصطلاحا کنجکاو شده‌اند ببینند پشت این بازی چه خبر است؟ البته شاید هیچ خبر خاصی هم نباشد، اما بهرحال محصولی که تبلیغات گسترده و وسیعی را انجام می‌دهد، بخصوص اگر محصولی نوین و فنآورانه باشد همیشه ممکن است با حاشیه‌های خاص خود همراه شود.

از این دست مسائل زیاد در کشور ما پیش آمده، مثلا فیلتر شدن کلش آو کلنز به بهانه خروج ارز از کشور. از نمونه‌های دیگر می‌توان به حاشیه‌های چالش نهنگ آبی و پوکی‌مان گو اشاره کرد که هر یک داستان‌های خاص خود را داشتند. البته با این که این حاشیه‌ها از اساس درست بودند یا نه کاری نداریم.

در مورد بازی زولا نیز کسانی که در این حوزه فعالیت می‌کنند تا حدی از نحوه فعالیت این بازی در ایران خبر دارند. از آنجایی که این بازی اصولا بازی ضعیفی است و کیفیت بازی‌های رایگانی چون CS GO را ندارد، از ابتدا استراژی بازاریابی خود را روی تبلیغات بسیار اگرِسیو، جایزه و… گذاشت که نتیجه‌بخش هم بود. گفته‌ها و تخمین‌ها حاکی از آن بود که از همان ابتدا رقم تبلیغاتی که برای این بازی انجام می‌شد چند صد میلیون تومان در ماه بود. این که زولا می‌تواند این رقم را در بیاورد یا خیر، مسلما ما نمی‌دانیم. اما آن زمان فرض را بر آن می‌گرفتیم که اگر بازی سودآور نباشد حداقل هزینه‌های خودش را در می‌آورد. اما با گسترش فعالیت شرکت ناشر این بازی در ایران و کمپین تبلیغاتی محیطی و گسترده این بازی، دیگر کمی ماجرا فرق کرده است.

کارشناسان تبلیغات می‌دانند که اجرای یک کمپین محیطی گسترده (بیلبورد شهری، تبلیغات درون مترو و…) هزینه‌های میلیاردی می‌طلبد. مثلا برخی بیلبوردهای درون شهر تهران ماهانه ۳۰۰ میلیون تومان آب می‌خورد که عموما اگر مدت زمان طولانی یا تعداد بالا سفارش دهید شامل تخفیف خوبی هم می‌شود. پیش‌بینی ما این است که آن کمپین بین ۱.۵ تا ۳ میلیارد تومان هزینه داشته است. بهرحال این سوال به وجود می‌آید که این هزینه‌ها از کجا آمده و آیا صرفه اقتصادی دارد یا اهداف دیگری را دنبال می‌کند؟ اصولا با توجه به این که شرکت ناشر این بازی خصوصی است نمی‌توان انتظار شفافیت مالی (حداقل برای عموم مردم) از آن داشت. آماری که از سوی شرکت ناشر بازی در ایران (به صورت غیر رسمی) اعلام شده، حاکی از آن است که این بازی در ایران حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار مخاطب دارد. حال نظرتان چیست یک ضرب و تقسیم سرانگشتی بکنیم؟

منبع

 

همانطور که در جدول بالا مشاهده می‌کنید، طبق عرف و میانگین جهانی نرخ تبدیل (Conversion Rate) در حوزه فریمیوم عموما کمتر از ۵ درصد است. اگر مخاطبان زولا در ایران را ۴۰۰ هزار نفر بدانیم (که البته به نظر دنیای بازی مخاطبان فعال این بازی خیلی کمتر از این رقم است، اما آمار معتبر و قابل استنادی پیدا نمی‌شود)، یعنی به طور میانگین حدود ۲۰.۰۰۰ نفر ماهانه در بازی پول خرج می‌کنند.

این ۲۰.۰۰۰ نفر اگر میانگین نفری ۵۰۰۰ تومان بدهند درآمد بازی ۱۰۰ میلیون تومان می‌شود. اگر میانگین رقم نسبتا بالای ۲۰۰۰۰ تومان در ماه را در نظر بگیریم درآمد بازی به ۴۰۰ میلیون تومان خواهد رسید. اگر فکر کنیم درآمد بازی همان ۴۰۰ میلیون تومان در ماه است، در نظر بگیرید که ماهانه چند صد میلیون تومان هزینه تبلیغات این بازی است، با توجه به گسترش تیم ناشر، هزینه‌های دفتر، حقوق پرسنل و غیره هم به آن اضافه می‌شود. در نتیجه هر طوری حساب کنیم بازی زولا از لحاظ اقتصادی سودآور نیست. مگر این که کلا ما در محاسباتمان اشتباه کرده‌ایم و نرخ تبدیل و درآمد بازی بالاتر از این حرف‌هاست که بعید به نظر می‌رسد. تازه، جدا از هزینه‌های داخلی در نظر بگیرید که این بازی برای یک شرکت ترکیه‌ای است و طبیعتا این شرکت هم سهم خود را از درآمد می‌خواهد که ما نمی‌دانیم این سهم چند درصد است.

این گزارش به این معنی نیست که دنیای بازی با فعالیت رسمی بازی زولا در ایران مخالفتی دارد. اتفاقا هزینه کردن و سرمایه‌گذاری روی بازی و گسترش eSports در ایران اتفاق خرسنده‌ای است و دنیای بازی از آن حمایت می‌کند.

در حالی که عموما اصل گردش مالی صنعت بازی در داخل از طریق بازی‌های موبایل اتفاق می‌افتد، بد نیست بدانید که تعداد بازی‌هایی که توانسته‌اند طی سال‌های اخیر مخاطب میلیونی جذب کنند کم نبوده است. بازی‌هایی همچون آمیرزا، کوییز آو کینگز و غیره. در حالی که شرکت‌های تولیدکننده این بازی‌ها نسبتا درآمد خوبی داشته و مخاطبان عام‌تری هم دارند، هیچ‌وقت ندیده‌ایم تا تبلیغات گسترده‌ای را برای بازی خود انجام دهند. دلیلش مشخص است، چون مستقل هستند و پولی که به سختی درآورده‌اند را به راحتی خرج نمی‌کنند. در واقع برایشان توجیه اقتصادی ندارد که چند صد میلیون تومان در ماه هزینه تبلیغات کنند و سراغ تبلیغات هدفمندتر و هوشمندانه‌تری می‌روند. وقتی این‌ها را با هم مقایسه می‌کنیم متوجه می‌شویم که چرا فعالیت زولا در ایران آنهم در این سطح کمی غیرعادی است.

بگذریم که اصلا چرا بازیکن ایرانی باید برای یک بازی ضعیف‌تر از CS GO که اکنون رایگان است، هزینه بکند و سلاح و غیره آنهم به صورت زمانی بخرد! متاسفانه بخشی از این ماجرا تقصیر رسانه‌هاست که نتوانسته‌اند سلیقه مخاطب داخلی را به سمت و سوی درست هدایت کنند. البته این را هم باید گفت که شاید برای هر محصولی تا این حد تبلیغات بشود، بتواند این حد از مخاطب را کسب کند.

جدا از این هزینه‌ها، بازی زولا در ایران فعالیت‌های جانبی بسیاری هم دارد. حضور در نمایشگاه الکامپ با یک غرفه بسیار بزرگ و شکیل که قطعا بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلیون تومان یا شاید هم بیشتر هزینه دربرداشته است یا برگزاری مسابقات مختلف طی سال در سالن‌ هتل‌های مختلف که هزینه‌های کمی ندارد. با همه این تفاسیر و صحبت‌های انجام شده چند حالت را می‌توان متصور بود:

  • بازی از لحاظ اقتصادی موفق بوده و تحلیل ما اشتباه است.
  • اهداف بلند مدتی از لحاظ تجاری یا حتی فرهنگی در نظر گرفته شده و فعلا در حال سرمایه‌گذاری هستند و درآمد یا سودآوری اولویت نیست.
  • شرکت تولیدکننده اصلی بازی، در حال تامین هزینه‌ها یا بخشی از هزینه‌ها است.
  • فعالیت بازی زولا در ایران پوششی است و از لحاظ مالی، اقتصادی یا فرهنگی اتفاقات دیگری هم در حال رخ دادن است.

 

آیا پای پول کثیف در میان است؟

همه این حرف‌ها مقدمه‌ بود تا بتوان از زاویه‌ی متفاوت به فعالیت بازی زولا در ایران نگاه کرد. شاید بتوان نقاط تاریک یا مشکوک خاصی در آن یافت. متاسفانه (البته خوشبختانه برای ذی‌نفعانش) فعالیت پولشویان در کشور ما افزایش یافته است که آن هم بخاطر ساز و کارهای مالی نه چندان اصولی و به‌روز است. اگر هم دقت کرده باشید طی سال‌های اخیر به وفور در حوزه‌های مختلف شرکت‌های جدیدی پا به عرصه ظهور گذاشته‌اند که پیش از این هیچ فعالیت خاصی نداشتند اما حالا سرمایه‌گذاری یا هزینه‌های هنگفتی انجام می‌دهند که به هیچ وجه با اصول اقتصادی همخوانی ندارد. نه همه‌ی آن‌ها اما قطعا برخی از آن‌ها با پول کثیف اداره می‌شوند و ممکن است در آن‌ها پولشویی رخ دهد. هزینه‌های بسیار وسیع بازی زولا در ایران هم به نظر غیر طبیعی است. البته باید بگوییم که این صحبت‌ها به این معنی نیست که ما مخالفتی با افزایش این تبلیغات و هزینه‌ها داریم، اتفاقا گسترش تبلیغات یک بازی در سطح جامعه اتفاق خوبیست و مسیر را برای آیندگان هموار می‌کند.

ما هیچ مدرکی دال بر این که پشت پرده بازی زولا پولشویی اتفاق می‌افتد نداریم، اما براساس تجربه، به نظر می‌رسد اگر روند فعلی بازی زولا ادامه یابد احتمال این که حاشیه‌های بیشتری گریبان این بازی را بگیرد زیاد خواهد بود. در نظر داشته باشید که بازی در کشور ما یک محصول فرهنگی است و به همین دلیل حساسیت‌های خاص خود را داراست. بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای نیز عموما در مواقعی که حواشی حول یک بازی زیاد می‌شود یا نهادهای مختلفی روی یک بازی حساس می‌شوند کار خاصی نمی‌تواند بکند. حتی همین حالا هم وزارت ارشاد نهاد بالادستی بنیاد مورد خطاب قرار می‌گیرد. از طرفی به نظر نمی‌رسد واحد نظارت بنیاد حواسش به این مسائل باشد و صرفا تاکنون رده ESRA به بازی زولا داده‌اند. البته در گذشته مواردی بوده که بنیاد نقش خود را ایفا کرده، مثلا بنیاد توانست بازی کلش آو کلنز را که به بهانه خروج ارز از کشور فیلتر شده بود با رایزنی‌هایی رفع فیلتر کند اما موردهای بسیار دیگری هم بوده (از جمله پوکی‌مان گو) که زور بنیاد نرسیده است یا اصلا نخواسته‌اند که به ماجرا ورود کنند.

ما هیچ مدرکی دال بر این که پشت پرده بازی زولا پولشویی اتفاق می‌افتد نداریم و صرفا یک تحلیل با زاویه دید متفاوتی ارائه می‌کنیم که ممکن است اشتباه باشد.

به نظر می‌رسد انتشار گزارش‌ها در رسانه‌های رسمی که در ابتدای مطلب به آن‌ها اشاره کردیم، حاکی از آن است که بازی زولا تحت نظر قرار گرفته است. حتی از سوی برخی منابع‌مان شنیده‌ایم که برخی از مسوولان صراحتا روی فعالیت این بازی حساس شده و آن را غیر طبیعی می‌دانند. در همین مطالبی که ابتدای مطلب اشاره شد بازی زولا با سریال‌های ترکیه‌ای و تاثیر فرهنگی آن‌ها مقایسه شده که نشان می‌دهد دستگاه‌های مختلف فرهنگی نسبت به گسترش فعالیت این بازی در ایران حساس شده‌اند و ممکن است این حساسیت به طرق مختلفی نیز ادامه یابد. مثلا یکی از این بهانه‌ها می‌تواند خروج ارز از کشور باشد و افرادی بخواهند بساط این بازی را در کشور جمع کنند. یا مثلا چرا بازی‌سازان ما نمی‌توانند در ترکیه اینطوری فعالیت کنند و زولا می‌تواند آزادانه در ایران کار کند؟

 

در این گزارش سعی کردیم نگاه و تحلیلی متفاوت و عمیق‌تر نسبت به فعالیت بازی زولا در ایران و حواشی اخیر آن ارائه کنیم. همانطور که مشخص است و در مطلب هم گفته شد، بسیاری از صحبت‌ها گمانه‌زنی و تحلیل است که می‌تواند اشتباه باشد. شما نیز نظرات خود درباره حواشی بازی زولا در ایران را با ما به اشتراک بگذارید.

دیدگاه
۶ دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

:27: 
:D 
:40: 
:44: 
:-) 
:10: 
:41: 
:60: 
;) 
:59: 
:( 
:16: 
:162: 
:13: 
:\ 
:22: 
:42: 
:11: 
:111: 
:17: 
:20: 
:wow: 
:| 
:49: 
:54: 
:56: 
:45: 
:47: 
:46: 
:43: 
:57: 
:like: 
:dislike: 
:metal: 
:51: 
:52: 
:55: 
:58: 
:48: 
:spoiler: 
:53: 
:steam: 
:xbox: 
:PS: 
:n: 
:50: 
:discord: 
 

6 Replies to “حواشی بازی زولا در ایران؛ آیا پای پول کثیف در میان است؟”

  1. جدا از مطالبی که گفته شد، چرا کسی باید برای بازی ای که بدترین نوع پرداخت درون برنامه ای را داره هزینه کنه. حتی star wars bf2 در اوایل عرضه بازی پرداخت های درون برنامه ای بهتری داشت. جدا از این نکته وقتی Csgo رایگانه و خیلی بهتر از این بازیه چرا کسی باید اینو بازی کنه؟ :44:
    با تشکر از نگارنده این مطلب :46:

    ۱۷ ۰
    1. eysin گفت:

      وقتی بازی های خیلی خیلی بهتر ازین و رایگان هست چرا باید سراغ همچین بازی ای رفت واقعا

      ۰ ۰
  2. aliya گفت:

    بازی, بازیه ضعیفی هست از لحاظ گرافیک و گیمپلی و این برای یه بازی شوتر آنلاین یعنی نابودی, برای گیمری که تجربه آنلاین بازی هایی مثل cod – b.f و یا حتی pubg رو دارند بازی کردن این بازی چیزی جز عذاب و اتلاف وقت نیست. من بعد از یه روز از روی سیستمم پاکش کردم.

    ۱۵ ۰
  3. mks23 گفت:

    از بازی زولا بسیاز متنفرم زولا کیلو چند پاپنجی عشقه :46: :46:

    ۰ ۰
  4. amin73 گفت:

    یه سوال cs go چه بازیه؟

    ۰ ۰
  5. amin73 گفت:

    هم هر جا میری تبلیغاتش هست!!!!!!!!!همه جا!!!!!!!!!!!!!!!!

    ۰ ۰